Anna van Poucke KPMG Health
02:35
30-05-2016

Anna van Poucke, KPMG Health: Leren van de internationale zorgpraktijk

De Nederlandse zorgmarkt staat sinds de invoering van het nieuwe zorgstelsel in 2006 voor grote innovatie-opgaven; naast het veranderde krachtenveld vragen de vergrijzing en de opkomst van e-health nieuwe beleidsstrategieën en organisatiestructuren van zorgaanbieders en overheden. Anna van Poucke, partner van KPMG Health, begeleidt deze partijen in de bijbehorende trajecten. ‘Wij zien grote kansen voor de uitbouw van digitale zorgverlening in verschillende vormen. Internationale voorbeelden kunnen daarbij helpen’. 

Van Poucke noemde onlangs in een presentatie voor de beurs Zorg & ICT drie grote ‘veranderkrachten’ in het Nederlandse zorglandschap: de vergrijzing, de mondige burger en de opkomst van digitale technieken. Onderdeel van de voordracht was de stelling dat ‘het ziekenhuis ervoor moet waken de V&D van de toekomst’ te worden. Een uitspraak die volgens Van Poucke in zijn specifieke context moet worden begrepen. “Ziekenhuizen krijgen in de toekomst – net als V&D – met zekerheid te maken met de opkomst van digitale dienstverlening, bijvoorbeeld in de vorm van online diagnostiek en data-analyse. De technische middelen zijn al beschikbaar en de introductie is een kwestie van tijd. Ziekenhuizen moeten zich herpositioneren op basis van deze ontwikkelingen.” Steeds meer partijen met een ICT-achtergrond begeven zich in de zorgmarkt – bijvoorbeeld in het kader van zelfmeting met behulp van sensoren, datakoppeling en data-analyse. De verwijzing naar V&D moet worden beschouwd als een oproep aan ziekenhuisorganisaties om door middel van eigen R&D mee te gaan met de ontwikkelingen in het kader van e-health. “Anders bestaat de kans dat je als ziekenhuisorganisatie de aansluiting mist.”

Internationale zorgpraktijk
KPMG, dat adviesdiensten levert aan zorgpartijen in meer dan zestig landen, verleent onder meer ondersteuning op het gebied van visieontwikkeling, beleidsvorming, doorrekening van nieuwe beleidsstrategieën en transformatie. De internationale opdrachtenportefeuille van KPMG heeft volgens Anna van Poucke grote toegevoegde waarde voor de Nederlandse zorgpraktijk. In de recente publicatie ‘In Search of the Perfect Health System’ van Mark Britnell, chairman en partner Global Health Practice bij KPMG International, worden de zorgstelsels van 24 landen vergeleken en op verschillende deelgebieden ‘best practices’ aangehaald, “zoals Zwitserland op het gebied van kwaliteit, de Scandinavische landen op het gebied van preventie en Singapore op het gebied van digitale zorgverlening.” Nederland wordt niet genoemd bij die voorbeelden. “De zorgverlening in Nederland heeft door de bank genomen een hoog niveau en de gemiddelde levensverwachting van de Nederlander is hoog. Op het vlak van excellentie is echter nog veel te winnen. Wij gebruiken onze internationale expertise voor onze Nederlandse klanten. In de Verenigde Staten hebben wij bijvoorbeeld goede ervaringen met het anders organiseren van laagdrempelige zorg voor chronisch zieken en kwetsbare ouderen, op basis van ketenintegratie van de zorg voor deze patiëntengroepen. Ook in Nederland kunnen dergelijke optimalisaties worden voorgesteld.”

Ziekenhuisfusies
Anna van Poucke begeleidt veel trajecten in het kader van ‘regiobrede herinrichting’ van het Nederlandse zorglandschap. Daarnaast is de ‘herpositionering en herprofilering’ van ziekenhuizen in ‘zwaar weer’ onderdeel van haar scope. In het kader van die herpositionering en -profilering heeft zij de afgelopen jaren enkele ziekenhuisfusies begeleid. “Hoewel de groei van het aantal fusies de laatste tijd wat afvlakt, blijkt samenvoeging van ziekenhuisorganisaties over het algemeen een goed middel om de continuïteit van de zorgverlening te garanderen, ondersteund door een goede aanvulling met anderhalvelijnszorg.” Bijvoorbeeld in krimpgebieden, waar de kwaliteit en betaalbaarheid van het zorgaanbod onder druk staan. “Wij hebben een pilot uitgevoerd in Zeeland, een provincie met relatief veel vergrijzing en bevolkingskrimp waar twee ziekenhuisorganisaties actief zijn die samen willen werken. Uit onderzoek blijkt dat patiënten er geen moeite mee hebben iets meer te reizen voor een ziekenhuisbezoek; daarbij verbetert verdere samenwerking tussen de ziekenhuisorganisaties de inzet van medisch en verplegend personeel.”

Anderhalvelijnszorg
De specifieke invulling van dergelijke optimalisaties blijft een kwestie van maatwerk op regionaal niveau, maar een ziekenhuisfusie hoeft zeker niet te leiden tot verschraling van het aanbod, zegt Van Poucke. “Wanneer voor basis medische handelingen, zoals bloedprikken, echo’s en kleine interventies in het eigen dorp of de eigen wijk faciliteiten worden gecreëerd, ontstaat een goede balans in het zorgaanbod.” Op landelijk niveau ziet Van Poucke een concentratie van hoogtechnologische ziekenhuiszorg op een kleiner aantal locaties, terwijl de anderhalvelijnszorg decentraliseert, bijvoorbeeld naar gezondheidscentra en huisartsenpraktijken. Op vastgoedtechnisch gebied hoeft die ontwikkeling volgens Van Poucke niet per se met nieuwbouw gepaard te gaan. Anderhalvelijnszorg is in de eerste plaats bedoeld als samenwerking in de eerste lijn om doorverwijzing naar ziekenhuizen te voorkomen. “De concentratie van anderhalvelijnszorg biedt bijvoorbeeld goede kansen voor de invulling van leegstaande ruimte in woon-zorgcentra – locaties waar dergelijke voorzieningen veelal op hun plaats zijn – maar ‘thuis’ wordt de nieuwe zorghub. E-health, bijvoorbeeld op basis van zelfmeting, zal daarin een grote rol gaan spelen.”  

Tekst: Jan-Kees Verschuure  Beeld: KPMG Health

Bouwen aan de Zorg partners

ccg holdingGemeenteplein Mortsel