Elisabeth-TweeSteden ziekenhuis EZT Tilburg
03:36
15-07-2016

ETZ vernieuwt en innoveert hybride operatiekamers

Meerdere specialisten die een patiënt opereren, op dezelfde kamer en met accuratere beeldvorming. Dat is het grootste voordeel van de hightech hybride operatiekamers van het Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis (ETZ) in Tilburg.

De operatiekamers van locatie ETZ Elisabeth – het traumacentrum voor de provincie Noord-Brabant – waren dringend aan renovatie toe. Gekozen is daarom voor de aanschaf van twee hybride operatiekamers. De eerste werd een aantal maanden geleden opgeleverd en is inmiddels volop in gebruik, de tweede operatiekamer volgt deze zomer. “De hybride operatiekamers worden ingericht voor zowel trauma-, vaat- en neurochirurgie als voor orthopedische chirurgie”, vertelt Johan Stokkermans, projectleider Medische Techniek bij het ETZ. Hij oriënteerde zich met zijn projectteam op ‘hybridekamers’. “Tal van testsessies hebben geleid tot een weloverwogen keuze van inrichting en apparatuur en een goede balans tussen praktijk en theorie.”

3D navigatiesysteem
De hybride operatiekamers zijn onder meer voorzien van alle mogelijke röntgenfaciliteiten. Ook kan er op de kamer een CT-run worden gemaakt. Beelden kunnen op schermen roteren maar ook in elkaar worden geschoven. En ook het raadplegen van live-camerabeelden en videobeelden van andere ziekenhuizen is mogelijk. Vaatchirurg Jan Heyligers vertelt over de reis die een aantal specialisten en operatieassistenten maakten naar Cincinatti, om zich de techniek eigen te maken. “De hybride OK’s zijn voorzien van een speciaal 3D-chirurgisch navigatiesysteem. Daarmee is het mogelijk om 3D-reconstructies van botten en gewrichten te maken. Hiermee kunnen zeer complexe botbreuken in gewrichten nog beter in beeld worden gebracht en adequater worden hersteld.” Neurochirurgen en orthopedisch chirurgen gebruiken de nieuwe hybride operatiekamers onder meer voor complexe ingrepen aan de wervelkolom. “Het stabiliseren van een wervelkolom gaat met schroeven en staven. Dit is precisiewerk. In de hybride OK kan sneller en accurater worden gewerkt, omdat het resultaat van de ingreep direct zichtbaar is op de schermen.”

Elisabeth-TweeSteden ziekenhuis EZT TilburgVaatchirurg Jan Heyligers, projectleider Medische Techniek Johan Stokkermans en hoofd Operatiekamers Jan Steenbakker (vlnr) in één van de nieuwe hybride operatiekamers.

C-boog
Heyligers is één van de motoren achter de realisatie van de hybride operatiekamers. “De hybride kamers beschikken over een geavanceerde C-boog. Deze is krachtiger dan een reguliere C-boog en kan ook een peroperatieve CT-scan maken. Stel: een traumaslachtoffer met een bekkenfractuur en een bloedende bekkenslagader moet worden behandeld. Het bloedvat wordt door de vaatchirurg minimaal invasief (endovasculair) hersteld, via de lies. Met behulp van de geavanceerde C-boog weten we snel waar het vat bloedt. Zonder dat de patiënt verplaatst hoeft te worden, kan de traumachirurg aansluitend het bekken herstellen. Tijdens de operatie wordt op deze tafel met de C-boog een CT-scan gemaakt, om te zien of het osteosynthesemateriaal goed gepositioneerd is. Zo nodig wordt dat direct aangepast. Voorheen moest eenzelfde patiënt eerst naar de angiokamer in verband met de bloeding, vervolgens naar de operatiekamer en werd een dag later een CT-scan gemaakt om het bekken te beoordelen. Met soms een nieuwe operatie tot gevolg. Kortom: een gerichtere en accuratere aanpak tijdens operaties in het voordeel van de patiënt. Het is reëel te veronderstellen dat dit tot een lagere kans op her-operaties, infecties en duur van opname kan leiden.”   

Innovatie
De hybride operatiekamers worden innovatief ingezet, door meerdere specialisten op deze kamer te laten werken. De traumachirurg, de vaatchirurg, de neurochirurg en de orthopedisch chirurg verrichten hier zowel geplande als ongeplande operaties. Deze samenwerking is uniek in Nederland. Nieuwe technieken die als oogmerk ‘accuratesse en veiligheid voor patiënt en hulpverlener’ hebben, worden hier verder ontwikkeld. Dit vindt plaats in samenwerking met derde partijen, medisch specialisten en de ziekenhuisorganisatie.

Elisabeth-TweeSteden ziekenhuis EZT Tilburg

Logistiek
Jan Steenbakker, hoofd Operatiekamers, prijst zich gelukkig met de vernieuwing en de gloednieuwe ‘hybrides’. Hij belicht ook het logistieke traject. “Binnen 25 minuten hebben we een hybride OK gebruiksklaar. Patiënten kunnen er vanuit de Spoedeisende Hulp rechtstreeks met de lift naartoe. Snelheid van handelen is in die situaties immers geboden.” Hij toont op de plattegrond dat ook op het gebied van logistiek goed is nagedacht. “De totale renovatie van de OK bracht de mogelijkheid van de herinrichting.”

Bouw
Twee jaar geleden werd in ETZ gestart met de ontwikkeling van het project hybride operatiekamers, die ook bouwtechnisch de nodige aanpassingen vroegen. Steenbakker toont foto’s van een geheel nieuwe stalen constructie. De vloer van de operatiekamers was niet berekend op de 1.800 kilo zware apparatuur. Er werd een constructie gebouwd die rechtstreeks rust op de fundering van het gebouw. Daaraan werd de apparatuur bevestigd. “Voordeel is de flexibiliteit”, weet Steenbakker, die ook de vrije werkvloer als een voordeel bestempelt. Ook de luchtbehandeling komt ter sprake. Die heeft in de hybride operatiekamers een ander karakter dan in ‘normale’ operatiekamers.

De totale renovatie en vernieuwing van het OK-complex van ETZ is naar verwachting eind 2016 gereed. De specialisten en 170 fte’s werken dan in een hoogwaardige omgeving met de meest geavanceerde apparatuur want ook de ‘gewone’ OK’s worden voorzien van de nieuwste technieken.  

Tekst: Willem de Volder Foto’s : ETZ, Tilburg


Elisabeth-TweeSteden ziekenhuis EZT Tilburg



i-project-infov3Projectinfo

Duurzaamheid en gebruiksgemak centraal bij inrichting Elisabeth Tweesteden Ziekenhuis

De plafondpendels, monitorpendels en operatielampen voor de veertien nieuwe/vernieuwde operatiekamers in het Elisabeth Tweesteden Ziekenhuis (ETZ) in Tilburg zijn geleverd door Heijneman Medical. Twee OK’s hebben een hybride status.
Directeur Marco Heijneman en zijn team zijn vertrouwd met het inrichten van (hybride) operatiekamers, recovery, spoedeisende hulp, care-afdelingen en poliklinieken. Duurzaamheid en gebruiksgemak staan daarbij centraal. Heijneman legt de nadruk op service en ‘total cost of ownership’ en gaat dieper in op het onderscheidend vermogen van de pendels in het ETZ. “Ze zijn voorzien van elektromagnetische remmen. Die werken op elektra, zijn daardoor honderd procent bedrijfszeker en vragen geen onderhoud.” Hij noemt die voordelen in vergelijking met pendels met pneumatische remmen, die in geval van calamiteiten stilvallen.

Een ander voordeel is de LED-indicatie in blauw en groen, vertelt hij. “Gebruikers zien in een oogopslag welk draaipunt is ontgrendeld en welke niet. De kleur van de bedieningsknop correspondeert met de kleur van het betreffende LEDje.” De pendels in de ‘gewone’ OK’s en in de twee hybride OK’s zijn van hetzelfde type. “Uniformiteit. Wel hebben de pendels in de hybride OK’s een grotere reikwijdte.”

Heijneman Medical is een honderd procent familiebedrijf. Het is sinds 1975 werkzaam in de medische wereld. Behalve pendels en verlichting levert het bedrijf operatietafels en gerelateerde accessoires, medisch-technische voorzieningen, bruggen, goten en patiëntentrolleys. KLS Martin en modul technik zijn enkele merken die hun weg vonden naar het ETZ. Heijneman Medical is in 2016 ook betrokken bij de inrichting van de (hybride) operatiekamers van onder meer het Academisch Ziekenhuis Maastricht, het Deventer Ziekenhuis en het Bronovo Ziekenhuis in Den Haag.

Bouwen aan de Zorg partners

az alma eeklo